Ter Laak Orchids

Deze week in The Green Gallery: Ter Laak Orchids heeft een daglichtkas waarmee het tot 50% energie bespaart én ook nog eens mooiere bloemen kweekt. De kas heeft een speciale lens die het zonlicht versterkt en direct benut.

(Luister de uitzending terug, vanaf ongeveer 11 minuten hoort u over Ter Laak Orchids.)

In welke sector behoort het bedrijf?

Ter Laak Orchids opereert in de glastuinbouw, Phalaenopsisteelt.

Welke innovatie pitch je? Leg daarbij zo goed mogelijk uit in welke zin de case nieuw is.

Met de DaglichtKas besparen we 40 tot 50% energie. De innovatie zit hem vooral in het kasdek, dat bestaat uit isolatieglas en fresnel-lenzen tussen het dubbele glas op het zuiddek van de kas. Direct onder het glazen dek bevinden zich beweegbare collectoren, gemaakt van zwartgeverfde buizen die gevuld zijn met stromend water. De fresnel-lenzen concentreren het directe zonlicht in dunne brandlijnen. Precies in die brandlijnen hangen de zwartgeverfde buizen met water, dat door de straling opwarmt van 20°C naar 50°C. De buizen bewegen automatisch mee met de zonnestand, zodat ze altijd in de goede positie staan. Door de afbuiging en onderschepping van het directe zonlicht blijft er voor de planten alleen 100% diffuus licht over. Dit resulteert in een betere lichtverdeling. De kas heeft daardoor geen extra scherminstallatie(s) nodig en in de afdelingen ontstaat er een stabiel klimaat. Ook hoeft Ter Laak Orchids in de winter de planten minder uren te belichten.

Hoe gaat dit project concreet bijdragen aan het behalen van de klimaatdoelstellingen?

De DaglichtKas levert ons een energiebesparing op van 40 tot 50%.

Wat is de achtergrond van dit project? 

Circa 10 jaar geleden is het idee ontstaan bij Technokas. Dit concept is uitgetest op de WUR in Wageningen en in 2011 op grotere schaal op het research station in Bleiswijk. In 2014 is bij Ter Laak Orchids een 4.000 m2 testkas gebouwd. De energiebesparing en het goede teeltklimaat hebben geleid tot de bouw van de productiekas van 50.000 m2 in 2017/2018.

Wat zijn de resultaten en hoe zijn deze gemeten?

De warmteoogst wordt continu gemeten en middels gecertificeerde meters geregistreerd. Op zonnige dagen is er een vermogen gemeten van 13 MW, dit is net zoveel als 10.000 waterkokers aan warmte leveren. Alle geoogste energie wordt voor 100% hergebruikt; zowel in de DaglichtKas, als in de andere kassen van Ter Laak Orchids.

Welke bredere functie kan deze techniek vervullen in de maatschappij? Is de techniek bijvoorbeeld implementeerbaar voor andere partijen?

Dit type kas is zeer geschikt voor gewassen waar in de zomer een deel van het licht gebruikt kan worden om warmte te oogsten. Daarnaast zou het ook in de utiliteit gebruikt kunnen worden. Denk hierbij aan het wegschermen van licht en oogsten van warmte in atriums en bedrijfshallen; wel daglicht en dus ook oogsten van de warmte. Door het concentreren van het zonlicht is een nieuwe vorm van gebruiken van zonne-energie ontwikkeld.

Hoe ziet het financiële plaatje eruit? 

De investering in de DaglichtKas is hoger dan het bouwen van een reguliere kas. Deze meerinvesteringen dienen te worden gecompenseerd om het bedrijfseconomisch verantwoord te maken. De compensatie van de meerinvesteringen wordt gerealiseerd door besparing op het verbruik van aardgas van ca. 1.500.000 m3 per jaar. Daarnaast ontvangen we SDE subsidie voor de geoogste warmte en besparen we doordat we minder investeringen hoeven te doen op onderdelen waar in een reguliere kas wel in geïnvesteerd zou moeten worden. Een voorbeeld hiervan is minder scherming. Deze voordelen afgewogen tegen de meerinvesteringen komen we op een terugverdientijd van ca. 2 jaar.

Waarom verdient jouw innovatie The Green Quest Award?

De DaglichtKas is een innovatie die een grote energiebesparing samen laat gaan met een perfect teeltklimaat. De innovatie heeft zicht bewezen en wordt nu op grote schaal bij Ter Laak Orchids in praktijk gebracht en kan ook in andere sectoren worden ingezet.