#1 FrieslandCampina

Met Respackt wil FrieslandCampina de verpakkingen van de gehele productielijn doorrekenen en inzicht verkrijgen wat de meest duurzame optie is. Dit helpt om strategische keuzes te maken en te bepalen aan welke verpakkingen het eerst gewerkt moet worden.

Harm Edens ging in gesprek met Mark Beumer, programma manager van Het Groene Brein. Jacqueline Cramer, juryvoorzitter van The Green Quest. En Bas Roelofs, managing director van FrieslandCampina.

Welke innovatie draagt u aan?

De sustainable packaging tool Respackt (Responsible Packaging Development) kwantificeert de duurzaamheid van verpakkingen. Bent u bekend met professionele LCA (levens cyclus analyse) software? Wij hebben alleen het hoogst noodzakelijke overgehouden en daardoor de meeste complexiteit weggenomen. Door de logische user interface is hij makkelijk in gebruik, en daardoor ook te gebruiken door mensen zonder LCA kennis of achtergrond.

Respackt bepaalt op basis van o.a. materialen, conversieprocessen en transport de Carbon Footprint, Fossil Fuel Depletion en Land use. Daarnaast is dit de eerste duurzame verpakkingstool die ook recyclebaarheid en de impact van voedselverspilling meeneemt in de berekening. Hiermee biedt Respackt één volledig pakket om alle duurzaamheidsaspecten van voedselverpakkingen te beoordelen, wereldwijd.

Respackt analyseert de verpakkingen en helpt om de oorzaak van de carbon footprint te begrijpen, zodat die aangepakt kan worden. Daarnaast kan Respackt verpakkingen onderling met elkaar vergelijken zodat het meest duurzame alternatief gekozen kan worden. Ten slotte kan Respackt zelfs hele verpakkingsportfolio’s analyseren. Dit helpt om strategische keuzes te maken en te bepalen aan welke verpakkingen het eerst gewerkt moet worden.

Op welke manieren draagt deze innovatie bij aan de reductie van CO2-uitstoot of grondstoffengebruik?

Respackt draagt zowel bij aan de reductie van uitstoot van broeigassen en het terugdringen van grondstofgebruik, en dat doet hij tweeledig. Ten eerste helpt Respackt ons om alleen de meest duurzame verpakkingen te lanceren, omdat wij tijdens het verpakkingsontwikkelproces de alternatieven al naast elkaar kunnen zetten.

Daarmee is Respackt een eco-design tool. Anderzijds helpt Respackt met de analyse van alle huidige verpakkingen op de markt. Zo kunnen we ook ons huidige portfolio in de toekomst verduurzamen, Respackt als analyse-tool. Op die manier zijn we er zeker van dat we alleen verpakkingen op de markt brengen die duurzamer zijn dan hun voorgangers of alternatieven, en werken we eraan om de huidige verpakkingen te verbeteren.

Wat is de status?

Momenteel gebruiken we Respackt om alle FrieslandCampina verpakkingen te analyseren. Dat verwachten we eind 2019 afgerond te hebben. Op basis van de analyses bepalen we met welke verpakkingen wij aan de slag gaan, zoals het vervangen van bepaalde plastic cups, het verduurzamen van onze melk- en yoghurtpakken, het vervangen van eenmalige glazen flessen en het gebruik van gerecyclede plastics in onze PET flessen.

Voor de kenners: Respackt gebruikt de database van EcoInvent op basis van de veelgebruikte ReCiPe midpoint methode. We gebruiken de Europese PEF (Product Environemental Footprint) methode om de End of Life impact te bepalen. Voor de packaging waste indicator gebruiken we data van Eurostat en UNstat met een zelfontwikkelde recyclability-methode op basis van eco-design guidelines van o.a. het Kennisinstituut Duurzaam Verpakken (KIDV), Plastic Recyclers Europe (PRE), Association of Plastic Recyclers (APR) en het European PET Bottle Plastform (EPBP).

Hoe is de ontwikkeling verlopen?

FrieslandCampina is een zuivelbedrijf, geen IT bedrijf. We hadden dan ook het liefst een tool gekocht of een licentie afgenomen. Echter, een soortgelijke tool bestond simpelweg nog niet. Er zijn tools beschikbaar die een deel van de functionaliteit bieden, maar geen enkele biedt het hele duurzaamheidsspectrum voor verpakkingen: footprint, circulariteit en food waste en dat in een lichtgewicht en eenvoudig jasje. Daarnaast hebben wij als multinational wereldwijd inzicht nodig, iets wat bij de meeste alternatieven niet mogelijk is. Ten slotte is het van belang dat de methodiek transparant en verantwoord is zodat we de resultaten kunnen vertrouwen.

Aangezien we geen enkele tool konden vinden die aan deze eisen voldeed, hebben we besloten om er zelf een te ontwikkelen. Respackt voldoet aan de normen voor impactanlayses (Recipe 16 met PEF End-of-Life formule) en gebruikt wereldwijd gebruikte databases (ecoinvent). De berekeningen zijn gevalideerd door gebruik te maken van SimaPro, één van de meest gebruikte professionele software pakketten voor impactanalyses.

De eerste versie van Respackt is begin 2019 live gegaan en wordt dagelijks gebruikt door alle verpakkingsontwikkelaars binnen FrieslandCampina. Op dit moment zijn we Respackt aan het evalueren om te zorgen dat hij nog beter werkt in de toekomst, door het verbeteren van de interface, het toevoegen van functionaliteiten en het uitbreiden van de database met materialen, processen en landen.

Hoe zit het kostenplaatje eruit?

Vaak wordt gedacht dat duurzamere alternatieven ook direct duurder zijn. Respackt maakt het zo makkelijk om meerdere alternatieven te analyseren, dat het totaalplaatje eenvoudig zeer breed wordt. Gebruik je enkel andere materialen, hernieuwbaar of gerecyled bijvoorbeeld, of stop je het product in een compleet andere verpakking? En dan blijkt vaak dat er duurzamere alternatieven zijn die niet per sé meer kosten.

Daarnaast helpt Respackt ook op andere vlakken om kostenefficiënt te zijn. In Nederland bijvoorbeeld, heeft Respackt geholpen om verpakkingen te identificeren die in aanmerkingen komen voor de tariefdifferentiatie van het Afvalfonds korting op de afvalbeheersbijdrage voor goed recyclebare verpakkingen. Daarnaast weten we ook direct welke verpakkingen we nog moeten verduurzamen, en als kers op de taart staat daar dan weer een lagere afvalbeheersbijdrage tegenover.

Waarom moet FrieslandCampina The Green Quest winnen?

Impact, schaalgrootte, data-driven en speelt in op de noodzaak en mogelijkheden om in kortgebruikte materialen als verpakkingen het niveau van recyclability, reusability, renewability en reduction sterk te verhogen.

Wij zitten aan het begin van de keten. Wij bepalen wat er op de markt komt en welke materialen er gebruikt worden. Dat geeft ons een sleutelpositie in de keten. Respackt maakt dat concreet en zorgt ervoor dat wij die sleutelpositie verantwoord in kunnen zetten. Echte verbeteringen dus.